لوله فیبر کربن یک نوع متداول از محصولات فیبر کربنی است که از ترکیب فیبر کربن و رزین از طریق قالب گیری، پرس گرم، سیم پیچی و سایر فرآیندها ساخته می شود. این مقاله یک تحلیل فرآیند ساده برای یکی از تکنیک ها ارائه می دهد.
1. ساخت قالب های هسته داخلی
قالب هسته داخلی باید مطابق با الزامات مشتری برای مشخصات لوله ساخته شود، زیرا سیم پیچ فیبر تحت نیروی فشرده سازی قرار می گیرد و نیاز است که شکل مونتاژ آن اساساً بدون تغییر باقی بماند. بنابراین در انتخاب مواد اولیه قالب باید مواد فلزی با استحکام خوب مانند فولاد و آلومینیوم سخت انتخاب شود. فولاد چگالی و سختی بالاتری نسبت به آلومینیوم سخت دارد، اما ضریب انبساط حرارتی آن کمتر از آلومینیوم سخت است. محصولات نانولوله کربنی با کارایی بالا در دماهای بالا پخت می شوند. اگر از یک قالب سخت آلومینیومی استفاده شود، چگالی و خواص مکانیکی نانولولههای کربنی را میتوان با فشار داخلی پخت ایجاد شده توسط انبساط حرارتی آلومینیوم سخت بهبود بخشید. بنابراین، در فرآیند سیم پیچ نانولوله های کربنی با کارایی بالا، قالب هسته باید از مواد فلزی ساخته شود و آلومینیوم سخت ماده است.
در طراحی سر قالب هسته ترجیحاً باید از شکل بیضی مسطح استفاده شود که بتواند سیم پیچی یکنواخت بدنه سیلندر را بدون تجمع حفظ کرده و از پدیده های "لغزش" و "سربار" جلوگیری کند. بدنه سیلندر قالب هسته را می توان با قطر مساوی ساخت، اما اگر طول محصول طولانی باشد، با توجه به دقت پردازش ماشین ابزار و محدودیت های شرایط قالب گیری، ممکن است اعمال بدنه استوانه با قطر برابر مشکل باشد. با این حال، اگر یک قالب هسته مخروطی اتخاذ شود، این مشکل قابل حل است. نتایج تجربی نشان داده است که مخروطی 1:1500-3500 برای پردازش بدنه سیلندر قالب هسته مناسب تر است. برای محصولات طولانی تر، اتصال قطعه بندی شده قالب هسته را می توان هنگام ساخت قالب هسته در نظر گرفت تا از ثبات اندازه محصول اطمینان حاصل شود.
معمولاً قبل از سیم پیچی، یک عامل رها کننده روی سطح فیلم هسته اعمال می شود تا قالب گیری بعدی را تسهیل کند. با این حال، برای نانولولههای کربنی با کارایی بالا، عوامل آزادکننده آلی مستعد نفوذ به رزین در طول فرآیند پخت هستند که باعث ایجاد نقص در محصول میشوند و بر عملکرد محصول تأثیر میگذارند. اگر لایه ای از ماده آزاد کننده حاوی فلوئور روی سطح قالب هسته پوشانده شود، می توان این عیب را برطرف کرد.
2. با توجه به مشخصات، روش انباشتن فیبر را طراحی کنید
ابتدا ضخامت تخته ساخته شده را تعیین کنید، تعداد لایه های مورد نیاز را با توجه به ضخامت محاسبه کنید، سپس آنها را به ترتیب 0 درجه، 45 درجه، 90 درجه و -45 درجه روی هم قرار دهید. و سپس آنها را قالب بزنید.
3. لایه فیبر را روی قالب هسته داخلی بغلتانید و آن را بپیچید.
روشهای پردازش و شکلدهی لولههای فیبر کربنی عمدتاً شامل سه روش زیر است: روش شکلدهی سیمپیچ، که تک رشتههای فیبر کربن را در اطراف محورهای فیبر کربن میپیچد، مخصوصاً برای ساخت ظروف استوانهای و توخالی مناسب است. روش قالب گیری اکستروژن شامل غوطه وری کامل الیاف کربن، حذف رزین و هوا از طریق اکستروژن و سپس پخت و قالب گیری آنها در کوره است. این روش برای تهیه قطعات میله ای شکل، لوله ای و غیره ساده و مناسب است. روش پرس گرم کیسه خلاء شامل چیدن لایه ها بر روی قالب و پوشاندن آنها با یک فیلم مقاوم در برابر حرارت، اعمال فشار به لایه ها با استفاده از جیب های نرم و پخت آنها در یک مخزن پرس داغ است.
4. بپزید و سفت کنید، OPP را بردارید و هسته را بردارید
مواد سیم پیچ نهایی را از دستگاه سیم پیچ خارج کرده و در کوره پخت جامد کنید. پس از پخت لوله، مدل هسته برداشته می شود تا لوله پیچیده شده با مواد مرکب به دست آید که به آن قالب زدایی کیورینگ نیز می گویند. در طی فرآیند قالب گیری، ماشین تراش یا فیتر سر را جدا می کند و سپس محصول را خارج می کند که ممکن است به سطح قالب هسته آسیب برساند و استفاده مکرر از آن را تحت تاثیر قرار دهد. چسب مقاوم در برابر درجه حرارت بالا را می توان برای تراز کردن یا جوشکاری و آسیاب کردن در محل استفاده کرد.
5. قسمت های ناهموار و مسطح را در هر دو انتها برش دهید و آنها را با چندین فرآیند پولیش و جلا دهید.
لوله فیبر کربنی که به طور اولیه تکمیل شده است هنوز نیاز به پردازش بیشتری دارد. ابتدا با توجه به مشخصات محصول نهایی، قسمت های اضافی در دو سر محصول نیمه تمام برداشته می شود تا سطح برش یکنواخت و منظمی ایجاد شود. سپس توسط دستگاه های پولیش حرفه ای و کار دستی صیقل داده و صیقل داده می شود تا سطحی صاف و براق ایجاد شود.
